มุมสุขภาพ


โรควัยทอง ( Postmenopausal syndrome ) 

นายแพทย์รุ่งเรือง กิจผาติ    

      โรคของหญิงวัยหมดประจำเดือน มักพบในผู้หญิงที่ใกล้หมดประจำเดือนหรือหมดไปแล้ว ( อายุประมาณ 45 - 55 ปี ) มีสาเหตุจากความเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนในร่างกาย ร่วมกับความแปรปรวนทางด้านจิตใจ และอารมณ์ ผู้หญิงในวัยนี้ประมาณ 25 % จะไม่มีอาการใด ๆ ทั้งสิ้น ประมาณ 50 % อาจมีอาการเพียงเล็กน้อย และอีก 25 % จะมีอาการไม่สบายต่าง ๆ

มีอาการอย่างไรครับ

      ก่อนประจำเดือนจะหมดอย่างถาวร มักมีประจำเดือนมาไม่สม่ำเสมอ หรือประจำเดือนมาน้อย แล้วต่อมาผู้ป่วยจะมีอาการร้อนซู่ซ่าตามผิวกาย ( เช่น บริเวณหน้าอก คอ และใบหน้า ) มีเหงื่อออก ใจสั่น ปวดตามข้อ ปวดศีรษะ

      บางคนอาจมีอาการหงุดหงิด โมโหง่าย ขี้วิตกกังวล ซึมเศร้า ไม่มีสมาธิ และนอนไม่หลับ อาการอาจเป็นอยู่เพียง 2-3 สัปดาห์ หรือนานที่สุดถึง 5 ปี ( เฉลี่ยประมาณ 2-3 ปี ) แล้วจะหายไปได้เอง

การรักษา

  1. ถ้าผู้ป่วยมีอาการเพียงเล็กน้อย ไม่ต้องให้ยารักษาแต่อย่างใด ควรให้ความมั่นใจแก่ผู้ป่วยว่า อาการที่เกิดขึ้นเป็นการเปลี่ยนแปลงของร่างกายตามธรรมชาติ และจะหายได้เองในไม่ช้า
  2. ถ้ามีอาการไม่สบายมาก ให้ยารักษาตามอาการ เช่น ถ้าหงุดหงิด นอนไม่หลับ ให้ไดอะซีแพม(ยาคลายเครียด) ถ้าปวดข้อหรือปวดศีรษะ ให้ยาแก้ปวด เป็นต้น
  3. ถ้าอาการไม่ดีขึ้น หรือสงสัยว่ามีสาเหตุอื่น ควรส่งโรงพยาบาล อาจต้องทำการตรวจพิเศษเพิ่มเติม ถ้าเป็นโรคของหญิงวัยหมดประจำเดือน อาจให้ยาฮอร์โมน ได้แก่ ยาเม็ดคุมกำเนิด กินติดต่อกันระยะหนึ่ง

ข้อแนะนำ

  1. โรคนี้ไม่ใช่โรคที่มีอันตรายร้ายแรง ควรอธิบายให้ผู้ป่วยเข้าใจว่าเป็นเรื่องธรรมชาติ ไม่ควรวิตกกังวลทุกข์ร้อนจนเกินไป
  2. ถ้าพบว่ามีเลือดออกจากช่องคลอดกะปริดกะปรอย หรือออกนานกว่าปกติ หรือกลับมามีประจำเดือนอีกครั้งใหม่ หลังจากหมดไปนานกว่า 6 เดือนแล้ว ควรแนะนำผู้ป่วยไปโรงพยาบาล อาจเป็นอาการของมะเร็งปากมดลูกได้
  3. ผู้หญิงหลังวัยหมดประจำเดือน เนื่องจากฮอร์โมนเอสโตรเจนในร่างกายลดลง ทำให้เยื่อบุช่องคลอดบางและระคายเคืองได้ง่าย จะมีอาการคัน และช่องคลอดมักจะแห้งทำให้เจ็บเวลาร่วมเพศ บางครั้งอาจมีอาการตกขาวร่วมด้วย ถ้ามีอาการตกขาวและคันในช่องคลอด ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจให้แน่ใจว่าไม่มีสาเหตุอื่น ๆ แพทย์จะให้ครีมสเตอรอยด์ทาแก้อาการคัน ผู้ป่วยที่มีความรู้สึกเจ็บขณะร่วมเพศ ก่อนร่วมเพศควรใช้เยลลี่หล่อลื่น เช่น ยาเยลลี่ เค - วาย ( K - Y jelly ) ใส่ในช่องคลอด จะช่วยลดอาการเจ็บปวดได้